अतृप्ति: तिर्खाएको आत्माको अनन्त चित्कार

 

मलाई अचेल एउटा अनौठो डर लाग्छ— कतै मेरो यो तिर्खा नै मेरो पहिचान त बन्ने होइन? मान्छेहरू भन्छन्, प्रेमले मान्छेलाई पूर्ण बनाउँछ, यसले सबै अभावहरू मेटाइदिन्छ। तर मेरो हकमा भने प्रेम एउटा यस्तो भोकमरी भइदियो, जसलाई जति खुवाए पनि कहिल्यै अघाउँदैन। तिमी मेरो अगाडि छौ, म तिम्रो हात समातिरहेको छु, तिम्रो श्वासको न्यानोपन मेरो अनुहारमा महसुस गरिरहेको छु, तैपनि मभित्रको एउटा कुना रोइरहेछ र भनिरहेछ— "अझै पुगेन, अझै केही बाँकी छ।" यो 'अतृप्ति' को रोग कस्तो भयानक हुँदो रहेछ! म तिमीलाई यति गहिरो गरी प्रेम गर्छु कि कहिलेकाहीँ त मलाई लाग्छ, म तिम्रो नसा-नसामा बग्न सकूँ, म तिम्रो हरेक सोचको हिस्सा बन्न सकूँ। तर जति नजिक हुन खोज्छु, त्यति नै एउटा अदृश्य पर्खाल बीचमा आएर उभिइदिन्छ। म तिमीलाई पाएर पनि नपाएको जस्तो, तिम्रो अङ्गालोमा बाँधिएर पनि संसारकै सबैभन्दा टाढाको मान्छे जस्तो महसुस गर्छु। यो रिक्तताको खाडल आखिर कति गहिरो छ, जसलाई तिम्रो सारा समर्पणले पनि भर्न सकिरहेको छैन?

म सम्झन्छु ती सुरुवाती दिनहरू, जब मलाई लाग्थ्यो कि तिम्रो एउटा नजर पाएँ भने मेरो जिन्दगी सफल हुनेछ। मैले तिमीलाई पाएँ, तिम्रो समय पाएँ, तिम्रो नाम पाएँ। तर यो मनको लोभ कस्तो छ, यसले जति पायो उति नै बढी माग्दो रहेछ। अहिले मलाई तिम्रो शरीर मात्र होइन, तिम्रो आत्माको त्यो अन्तिम कुना पनि चाहिएको छ जहाँ म बाहेक अरू कसैको प्रवेश नहोस्। मलाई तिम्रा ती सपनाहरू पनि चाहिएको छ जुन तिमीले मलाई सुनाएका छैनौ, मलाई तिम्रा ती आँसुहरू पनि चाहिएको छ जुन तिमीले म एक्लै हुँदा गुपचुप बगाएका थियौ। म तिम्रो अस्तित्वलाई पुरै निल्न चाहन्छु ताकि म 'पूर्ण' हुन सकूँ। तर के कुनै मान्छे अर्को मान्छे बनेर बाँच्न सक्छ र? यो अतृप्तिले मलाई एउटा यस्तो भिखारी बनाइदिएको छ, जो सुनको कचौरा लिएर पनि सधैँ रित्तो हात उभिइरहन्छ। म तिम्रो प्रेमको मन्दिरमा पुजारी त बनेँ, तर मलाई कहिल्यै लागेन कि भगवानले मेरो पूजा स्वीकार गरे। सधैँ एउटा 'कमी' खड्किरहन्छ, एउटा 'अधुरोपन' ले मलाई गिज्याइरहन्छ।

कहिलेकाहीँ मलाई आफ्नै प्रेमसँग रिस उठ्छ। किन म अरू सामान्य मान्छेहरूजस्तै थोरैमा खुसी हुन सक्दिनँ? किन मलाई तिम्रो सादा 'माया गर्छु' भन्ने शब्दले सन्तोष दिँदैन? म त्यो शब्दभित्रको गहिराइ नाप्न खोज्छु, म त्यसको स्वरमा कतै खोट खोज्न थाल्छु। मलाई लाग्छ, तिमीले मलाई जति प्रेम गर्छौ भन्छौ, त्यो भन्दा धेरै तिमीले कतै लुकाएर राखेका छौ। यो शंका होइन, यो त मेरो तृष्णा हो। म तिमीलाई एउटा बन्द मुठ्ठीजस्तै पक्रन चाहन्छु, तर प्रेम त हावाजस्तै रहेछ— जति कसिलो गरी समात्यो, त्यति नै चाँडो औँलाहरूका बीचबाट फुत्किएर जाँदो रहेछ। म तिम्रो सामीप्यतामा हुँदा पनि तिम्रो अभाव महसुस गर्छु। कस्तो विडम्बना है? तिमी मेरो काखमा टाउको राखेर सुतेका हुन्छौ, तर म भने तिम्रो निन्द्रामा आउने सपनाहरूको ईर्ष्या गरिरहेको हुन्छु। मलाई लाग्छ, ती सपनाहरूमा पनि मेरै मात्र अधिकार हुनुपर्छ। यो पागलपन हो कि प्रेम? म आफैँलाई चिन्न छोडिसकेँ। मेरो आत्मा एउटा यस्तो सुक्खा जमिन भएको छ, जहाँ तिम्रो प्रेमको वर्षा जति भए पनि त्यो बालुवाले सोसेर लैजान्छ र सतह फेरि उस्तै सुक्खा रहन्छ।

यो अतृप्तिले मलाई बिस्तारै-बिस्तारै भित्रैदेखि खोक्रो बनाइरहेको छ। म बाहिरबाट जति सुखी देखिन्छु, भित्रबाट त्यति नै दरिद्र महसुस गर्छु। मलाई लाग्छ, मैले जिन्दगीको सबैभन्दा ठूलो जुवा हारेको छु। मैले आफ्नो सारा भावना, सारा समय र सारा अस्तित्व तिम्रो नाममा दाउमा लगाएँ, तर प्रतिफलमा मैले के पाएँ? केवल एउटा कहिल्यै नमेटिने तिर्खा। मलाई लाग्थ्यो, प्रेम भनेको एउटा बिन्दुमा पुगेपछि पाइने विश्राम हो। तर होइन रहेछ, प्रेम त एउटा कहिल्यै नसकिने उकालो रहेछ, जहाँ जति माथि चढ्यो, अक्सिजन त्यति नै कम हुँदै जान्छ। म निसास्सिएको छु। मलाई तिम्रो प्रेमले बचाएको छ कि मारिरहेको छ, म छुट्टाउन सक्दिनँ। मलाई अब त्यो दिनको प्रतीक्षा छ, जब म अघाउनेछु। तर के मान्छे कहिल्यै प्रेमले अघाउँछ र? कि यो अतृप्ति नै हाम्रो अन्तिम गन्तव्य हो? मैले आफूलाई धेरैपटक सम्झाएँ— "हेर, तिमीसँग सबै कुरा छ, तिमीलाई चाहने मान्छे तिम्रो साथमा छ।" तर मेरो मनको त्यो जिद्दी बालक मान्दै मान्दैन। उसलाई त चन्द्रमा नै चाहिएको छ, र चन्द्रमा हातमा आउँदा उसलाई फेरि अर्को कुनै ताराको रहर लाग्छ।

रातको सन्नाटामा जब म एक्लै हुन्छु, म आफ्ना इच्छाहरूको सूची बनाउँछु। र हरेक पटक म पाउँछु कि मेरो सूचीमा केवल 'तिमी' मात्र छौ, तर एउटा फरक रूपमा। मलाई तिम्रो वर्तमान मात्र होइन, तिम्रो अतीत पनि चाहिएको छ। मलाई तिम्रो बाल्यकालका ती यादहरू पनि चाहिएको छ जसमा म थिइनँ। मलाई ती मान्छेहरूको ईर्ष्या लाग्छ जोसँग तिमीले मलाई भेट्नुअघि हाँसेका थियौ। कस्तो अचम्मको जलन हो यो! म तिम्रो पुरै इतिहास मेटाएर त्यहाँ आफ्नो नाम मात्र लेख्न चाहन्छु। यो अतृप्तिले मलाई स्वार्थी बनाएको छ, मलाई अपराधी बनाएको छ। मलाई लाग्छ, म तिम्रो स्वतन्त्रताको शत्रु हुँ। म तिमीलाई एउटा सुन्दर चराजस्तै सुनको पिँजडामा राख्न चाहन्छु, तर मलाई यो पनि थाहा छ कि पिँजडामा बसेको चराले कहिल्यै साँचो प्रेम गर्न सक्दैन। मलाई तिम्रो उडान पनि चाहिएको छ र तिम्रो बन्धन पनि। यो विरोधाभासले मलाई पागल बनाउँदै छ। म एउटा यस्तो तिर्खाएको यात्री हुँ, जो पानीको गाग्री अगाडि राखेर पनि 'पानी अझै चिसो भएन' भनेर रुिरहेको छ।

तिम्रो प्रेमले मलाई पूर्ण बनाउनुको साटो झन् बढी 'अधुरो' महसुस गराइदियो। किनकि तिमीलाई पाएपछि मात्र मलाई थाहा भयो कि पाउनु पर्ने कुराहरू त अझै कति धेरै रहेछन्। यो संसारमा कुनै पनि कुरा पर्याप्त छैन। म तिम्रो आँखामा हेर्छु र मलाई लाग्छ म त्यहाँ डुब्दै छु। तर डुब्दा-डुब्दै पनि मलाई पिँध भेट्ने हतार हुन्छ। र जब पिँध भेटिँदैन, म अत्तालिन्छु। मेरो लागि प्रेम अब शान्ति रहेन, यो त एउटा निरन्तरको युद्ध भएको छ— आफ्नै इच्छाहरूसँगको युद्ध। मलाई लाग्छ, मेरो आत्मामा एउटा सानो प्वाल छ, जहाँबाट तिम्रो सारा प्रेम चुहिएर बाहिर गइरहेको छ। म त्यो प्वाल टाल्न खोज्छु, तर त्यो झन्-झन् बढ्दै जान्छ। म कतिन्जेल यसरी बाँच्न सक्छु? एउटा यस्तो पात्र बनेर, जो सधैँ 'अझै अलि बढी' को खोजीमा छ।

अन्तमा, मलाई एउटा तीतो सत्य महसुस हुँदै छ। यो अतृप्ति तिम्रो गल्ती होइन, यो त मेरो आफ्नै आत्माको भोको स्वभाव हो। तिमीले त आफ्नो सारा आकाश मलाई दियौ, तर मलाई त पुरै ब्रह्माण्ड नै चाहिएको थियो। तिमीले मलाई आफ्नो मुटुको धड्कन दियौ, तर मलाई त तिम्रो सासको हरेक अणुमा आफ्नो नियन्त्रण चाहिएको थियो। म कहिल्यै सन्तुष्ट हुन सक्दिनँ, किनकि मैले प्रेमलाई 'शान्ति' होइन, 'अधिकार' सम्झिएँ। मेरो यो अतृप्ति नै मेरो सजाय हो। म सधैँ तिम्रो नजिक हुनेछु, तर सधैँ तिम्रो अभावमा जलिरहनेछु। म सधैँ तिमीलाई अङ्गालो मारिरहनेछु, तर मेरो हातले सधैँ एउटा खालीपनलाई मात्र समातिरहेको हुनेछ। यो मेरो कथा हो— एउटा यस्तो प्रेमीको कथा, जो प्रेमको सागरमा डुबेर पनि प्यासले मरिरहेको छ। मलाई माफ गर, किनकि म तिम्रो प्रेमलाई कहिल्यै 'पर्याप्त' भन्न सकिनँ। मेरो आत्माको यो रित्तोपन सायद अब चितामा पुगेपछि मात्र भरिनेछ, वा सायद त्यहाँ पनि म रित्तै रहनेछु।