आत्मसंवादका क्षणहरू
मानव जीवनको एउटा अत्यन्तै निजी , रहस्यमय र शक्तिशाली पक्ष भनेको ' आत्मसंवाद ' हो। यसलाई मनोवैज्ञानिक भाषामा ' इन्ट्रापर्सनल कम्युनिकेसन ' वा ' इनर डायलग ' भनिन्छ। हामी दिनभरि कति मानिसहरूसँग बोल्छौं , कति कुराहरू सुन्छौं , तर सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण संवाद त्यो हो जुन हामी आफैंसँग गरिरहेका हुन्छौं। आत्मसंवादका क्षणहरू ती हुन् जब बाह्य संसारको कोलाहल शान्त हुन्छ र हाम्रो भित्री आवाज मुखरित हुन थाल्छ। मनोवैज्ञानिक दृष्टिकोणबाट हेर्दा यो केवल एउटा मानसिक क्रियाकलाप मात्र होइन , बरु यो त हाम्रो व्यक्तित्वको निर्माण , निर्णय क्षमता र मानसिक स्वास्थ्यको आधारशिला पनि हो। मनोविज्ञानका अनुसार आत्मसंवाद हाम्रो चेतनाको एउटा अटुट प्रक्रिया हो। विलिअम जेम्सले यसलाई ' चेतनाको प्रवाह ' (Stream of Consciousness) भनेका छन्। हामी बिहान आँखा खुलेदेखि राति नसुत्दासम्म निरन्तर आफैंसँग कुरा गरिरहेका हुन्छौं। कहिलेकाहीँ यो संवाद सचेत रूपमा हुन्छ भने कहिलेकाहीँ अचेतन रूपमा। आत्मसंवादका यी क्षणहरूले नै हाम्रो आत्म-छवि ( Self-image) निर्धारण गर्छन्। यदि कुनै व्यक्तिले आफैंसँग ...