चियाको चिनी
' चियाको चिनी ' सुन्दा जति साधारण लाग्छ , यसको सामाजिक , सांस्कृतिक र मनोवैज्ञानिक प्रभाव भने उत्तिकै गहिरो र जटिल छ। नेपाली समाजमा चिया केवल एउटा पेय पदार्थ मात्र होइन , यो त आतिथ्य , मित्रता र दिनचर्याको एउटा अभिन्न अङ्ग हो। अनि चियाको त्यो तिर्सना मेटाउने मुख्य तत्व भनेकै चिनी हो। चियामा चिनीको मात्राले मानिसको स्वभाव , स्वास्थ्य र उसको आर्थिक हैसियतसम्मको एउटा मौन कथा भनिरहेको हुन्छ। बिहानको झुल्के घामसँगै ओछ्यानमै आउने ' बेड-टी ' देखि दिनभरिको थकान मेट्न पिइने चियासम्म , चिनीको त्यो गुलियोपनले मानिसको मुड र ऊर्जालाई निर्धारण गरिरहेको हुन्छ। धेरैका लागि चियामा चिनी नहुनु भनेको जीवनमा उत्साह नहुनु जस्तै हो , जहाँ चियाको तीतोपनलाई सन्तुलनमा राख्न चिनीको उपस्थिति अनिवार्य मानिन्छ। ऐतिहासिक रूपमा हेर्ने हो भने , चियामा चिनी हालेर पिउने चलनले एउटा लामो विकासक्रम पार गरेको छ। सुरुका दिनहरूमा चिनी एउटा विलासिताको वस्तु थियो। गाउँघरमा पाहुना आउँदा चियामा अलिकति बढी चिनी हाल्नुलाई ठूलो सम्मान र सम्पन्नताको प्रतीक मानिन्थ्यो। "चिया त कस्तो मीठो , चिनी टन्न हालेको...