टुटेको मनको स्वीकारोक्ति: एउटा अन्तिम आत्मसमर्पण

 

जब ऐनाको अगाडि उभिएर आफ्नै प्रतिबिम्बलाई हेर्दा त्यो अनुहार अपरिचित लाग्न थाल्छ, तब बुझ्नुपर्छ कि मनभित्रको केही मूल्यवान् चिज सदाका लागि फुटेको छ। टुटेको मनको स्वीकारोक्ति कुनै हारको घोषणा होइन, बरु यो त आफ्नै भग्नावशेषमा उभिएर गरिएको एउटा निर्मम सत्यको सामना हो। हामी अक्सर टुटेका चिजहरूलाई जोड्ने कोसिस गर्छौँ, तिनलाई फेरि पहिलेकै स्वरूपमा फर्काउने मृगतृष्णामा अल्झिन्छौँ। तर सत्य यो हो कि, एकपटक विश्वास र भावनाको काँच फुटेपछि जतिसुकै जतनले टाँसे पनि त्यसमा देखिने चिराहरूले सधैँ एउटा नमीठो इतिहासको कथा सुनाइरहन्छन्। त्यो रात, जब मैले पहिलोपटक स्वीकार गरेँ कि म भित्रैबाट टुटिसकेको छु, तब मात्र मैले एउटा अनौठो प्रकारको हल्कापन महसुस गरेँ।

स्वीकारोक्तिको पहिलो चरण भनेको आफ्नै पीडालाई वैधता दिनु हो। हामी समाजको डरले वा 'बलियो' देखिने ढोङमा आफ्ना घाउहरूलाई लुकाउँछौँ। "मलाई केही भएको छैन" भन्नु नै वास्तवमा सबैभन्दा ठूलो झुट हो। जब मैले आफैँलाई भनेँ कि "हो, म दुखेको छु, म हारिरहेको छु र म थाकेको छु," तब मात्र मेरो भित्रको त्यो गुम्सिएको कोलाहल अलिकति शान्त भयो। टुटेको मनले सधैँ एउटै प्रश्न सोध्छ—गल्ती कहाँ भयो? के मैले बढी भरोसा गरेँ? के मैले आफ्ना सीमाहरू बिर्सिएर कसैलाई प्रेम गरेँ? यी प्रश्नहरूको उत्तर खोज्दै जाँदा थाहा हुन्छ कि गल्ती कसैको हुँदैन, समय र परिस्थितिको एउटा यस्तो चक्र चल्छ जहाँ हामी केवल एउटा निमित्त पात्र मात्र बन्छौँ।

मैले स्वीकार गरेँ कि अब ती पुराना दिनहरू फर्किएर आउने छैनन्। ती मानिसहरू, जसलाई मैले आफ्नो संसार ठानेको थिएँ, उनीहरू अब मेरो कथाको हिस्सा रहेनन्। यो कुरा स्वीकार गर्न मुटुको एउटा कुना छिनाल्नु जस्तै गाह्रो हुँदो रहेछ। तर, रित्तो हात नभई नयाँ कुरा समात्न सकिँदैन भन्ने सत्यलाई आत्मसात् गर्नुको विकल्प पनि त छैन। टुटेको मनले सिकाउने सबैभन्दा ठूलो पाठ भनेको 'वैराग्य' हो। जब केही बाँकी रहँदैन, तब मात्र हामीले आफ्नो वास्तविक स्वरूप देख्न पाउँछौँ। मैले बुझेँ कि मेरो खुसीको साँचो अरू कसैको हातमा सुम्पिनु नै मेरो सबैभन्दा ठूलो भुल थियो। अबको यात्रा भनेको ती टुटेका टुक्राहरूलाई बटुलेर फेरि एउटा नयाँ आकृति बनाउनु हो, जुन पहिलेको जस्तो सुन्दर नहोला तर पहिलेभन्दा धेरै बलियो र अनुभवी अवश्य हुनेछ।

यो स्वीकारोक्तिले मलाई एउटा नयाँ दृष्टिकोण दियो। अब म कसैको सहानुभूति खोज्दिनँ। मलाई थाहा छ, मेरा घाउहरू भर्न समय लाग्नेछ र सायद केही दागहरू कहिल्यै मेटिने छैनन्। ती दागहरू त मेरो संघर्षका पदकहरू हुन्, जसले मलाई म कति धेरै सहेर यहाँसम्म आइपुगेको छु भन्ने कुराको याद दिलाइरहनेछन्। टुटेको मनको यो स्वीकारोक्ति वास्तवमा एउटा नयाँ सुरुवातको बिन्दु हो। जब हामी पूर्ण रूपमा रित्तिन्छौँ, तब मात्र नयाँ र शुद्ध भावनाहरू भर्ने ठाउँ बन्छ। आज म आफ्नै भग्नावशेषमा उभिएर शान्त छु, किनकि मैले अब कसैसँग केही आशा राख्न छोडिदिएको छु। यो शून्यता नै मेरो नयाँ शक्ति हो, र यो स्वीकारोक्ति नै मेरो आत्मिक स्वतन्त्रताको पहिलो पाइला हो।