म भित्रको दिन

'म भित्रको दिन'—यो बाहिरको सूर्योदय र सूर्यास्तको हिसाबभन्दा बिल्कुलै फरक छ। जब बाहिरको संसारमा घाम लागेर उज्यालो हुन्छ, जरुरी छैन कि म भित्र पनि त्यस्तै उज्यालो होस्। कहिलेकाहीँ बाहिर मध्यदिनको चर्को घाम लाग्दा म भित्र भने मध्यरातको सन्नाटा र शून्यता छाएको हुन्छ। मेरा लागि 'दिन' भनेको समयको एउटा टुक्रा मात्र होइन, यो त मेरो चेतनाको एउटा अवस्था हो। म भित्रको दिन तब सुरु हुन्छ, जब म आफ्ना आँखाहरू बन्द गरेर आफ्नै मनको आँगनमा एउटा सानो दीप बाल्छु। त्यो दीपले मेरो भित्री संसारका ती कुनाहरूलाई उज्यालो बनाउँछ, जुन बाहिरको उज्यालोले कहिल्यै भेट्न सक्दैन।

म भित्रको यो दिनमा एउटा छुट्टै किसिमको आकाश छ। त्यहाँ मेरा विचारहरू बादल जस्तै तैरिरहन्छन्। कहिलेकाहीँ ती बादलहरू उत्साहका हुन्छन्, कहिलेकाहीँ प्रेमका, र कहिलेकाहीँ भने ती भारी भएर आँसुको वर्षा बनेर बर्सिन्छन्। तर त्यो वर्षा पछि म भित्र जुन शीतलता छाउँछ, त्यसले मलाई अझ बढी जीवन्त महसुस गराउँछ। म भित्रको दिनमा कुनै हतारो छैन। यहाँ मलाई कसैको अगाडि पुग्नु छैन, न त कुनै रेल छुट्ने डर छ। यहाँ समय स्थिर छ, र म त्यो स्थिरतामा आफ्ना श्वासहरूको संगीत सुन्न सक्छु। यो दिनमा म आफ्नो मालिक हुँ; म आफ्नै भावनाको नदीमा पौडी खेल्छु र आफ्नै विश्वासको पहाड चढ्छु।

म भित्रको दिनको एउटा ठूलो हिस्सा मेरो 'मौनता' ले ओगटेको हुन्छ। बाहिर म जतिसुकै बोले पनि, जतिसुकै हाँसे पनि, म भित्रको दिन भने सधैं एउटा गहिरो र अर्थपूर्ण मौनतामा रमाइरहेको हुन्छ। त्यो मौनता नै मेरो वास्तविक शक्ति हो। त्यहीँ बसेर म आफ्ना सपनाहरूलाई आकार दिन्छु, आफ्ना डरहरूलाई चिन्छु र आफैंलाई क्षमा गर्न सिक्छु। धेरै मानिसहरू बाहिरी उज्यालोको खोजीमा यताउति भौंतारिरहेका हुन्छन्, तर मैले बुझेको छु कि वास्तविक उज्यालो त म भित्रको त्यो सानो कोठामा छ, जहाँ मेरो सत्यता लुकेको छ। म भित्रको दिनमा म ती मानिसहरूसँग कुरा गर्छु जो अहिले मसँग छैनन्, तर तिनको मायाको न्यानोपन अझै पनि मेरो मनको भित्तामा घाम जस्तै सल्किएको छ।

कहिलेकाहीँ म भित्रको दिन निकै संघर्षपूर्ण पनि हुन्छ। जब म भित्रका विरोधाभासहरू एक-आपसमा बाझिन्छन्, तब त्यहाँ एउटा ठूलो युद्ध चल्छ। मेरो तर्क र मेरो भावनाबीचको त्यो युद्धमा म कहिलेकाहीँ थकित हुन्छु। तर त्यही थकानले मलाई आराम गर्न र आफैंलाई अझ बढी बुझ्न सिकाउँछ। म भित्रको दिनले मलाई सिकाएको छ कि पूर्णता भनेको केवल खुसी हुनु मात्र होइन, बरु आफ्ना सबै रङ्गहरूलाई—चाहे ती काला हुन् वा सेता—समान रूपले प्रेम गर्न सक्नु हो। मेरो भित्री दिनमा म आफैंलाई न्याय गर्दिनँ, म केवल आफैंलाई एउटा साक्षीको रूपमा हेर्छु।

साँझको समयमा जब बाहिरी संसार सुत्नका लागि तयारी गर्छ, म भित्रको दिन झन् प्रष्ट र उज्यालो हुन थाल्छ। एकान्तको त्यो मधुरो प्रकाशमा म आफ्ना ती अन्तरकथाहरू पढ्छु जुन मैले दिनभरिको भागदौडमा बिर्सेको थिएँ। मलाई लाग्छ, यदि मैले म भित्रको यो दिनलाई जोगाउन सकिनँ भने, बाहिरको जतिसुकै ठूलो उज्यालोले पनि मेरो अँध्यारो मेटाउन सक्ने छैन। मेरो भित्री दिन नै मेरो ऊर्जाको स्रोत हो। यसले मलाई बताउँछ कि म को हुँ र मेरो यात्रा कहाँसम्मको हो। यो दिनमा म र मेरो ईश्वर (वा त्यो परम शक्ति) बीच कुनै पर्दा हुँदैन। यहाँ म जे छु, एकदमै नग्न र सत्य छु।

अन्ततः, 'म भित्रको दिन' नै मेरो वास्तविक परिचय हो। बाहिरी संसारले मलाई मेरो नाम, मेरो काम र मेरो रूपले चिन्न सक्छ, तर म भित्रको दिनले मात्र मलाई मेरो आत्माको गहिराइले चिन्छ। म चाहन्छु कि मेरो यो भित्री दिन सधैं यसरी नै बाँचिरहोस्—प्रेमको न्यानोपन, सत्यको उज्यालो र शान्तिको शून्यताका साथ। जबसम्म म भित्र यो दिन छ, म कहिल्यै एक्लो हुने छैन। म आफ्नै भित्री उज्यालोमा बाटो खोज्दै अगाडि बढिरहनेछु। आजको यो शान्त क्षणमा, म आफैंलाई एउटा सानो मुस्कान दिन्छु र म भित्रको यो सुन्दर दिनलाई हार्दिक स्वागत गर्छु।